Αναστολή πώλησης όπλων σε χώρες που μάχονται στην Υεμένη

Το τελευταίο διάστημα, τρεις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις ανέστειλαν την εξαγωγή πυρομαχικών και όπλων στις χώρες του Κόλπου που συμμετείχαν στον πόλεμο στην Υεμένη.

Τον Ιανουάριο, η Νορβηγία ανέστειλε τις εξαγωγές προς τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα ως «προληπτική γραμμή», βασισμένη στην εκτίμησή της για την κατάσταση στην Υεμένη, όπου ένας συνασπισμός υπό την ηγεσία της Σαουδικής Αραβίας, συμπεριλαμβανομένων των ΗΑΕ, παλεύει εναντίον των ανταρτών Χούθι, εδώ και τρία σχεδόν χρόνια.

Μια μέρα μετά, η Γερμανία ακολούθησε επίσης τη διακοπή των εξαγωγών όπλων σε χώρες που συμμετείχαν στον πόλεμο της Υεμένης, όπου περισσότεροι από 10.000 άνθρωποι σκοτώθηκαν και άλλα τρία εκατομμύρια βρίσκονται εκτοπισμένοι, ενώ μια επιδημία χολέρας σαρώνει τη φτωχότερη χώρα του αραβικού κόσμου.

Το έγγραφο που συνέταξε η ομάδα του CDU / CSU της Καγκελάριου Άγκελα Μέρκελ και οι Σοσιαλδημοκράτες δηλώνουν ότι «η ομοσπονδιακή κυβέρνηση, με άμεση ισχύ, δεν θα εξάγει πλέον όπλα σε χώρες εφόσον εμπλέκονται στον πόλεμο της Υεμένης».

Εκτός από τη Νορβηγία και τη Γερμανία, η περιφερειακή αρχή της Βαλλονίας στο Βέλγιο, ανακοίνωσε ότι δεν θα παρέχει πλέον άδειες στο Υπουργείο Άμυνας της Σαουδικής Αραβίας για στρατιωτικό εξοπλισμό που θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί στη σύγκρουση της Υεμένης.

Η αυτόνομη περιφέρεια έχει επίσης αναστείλει τις άδειες εξαγωγής στα ΗΑΕ. Η Βαλλονία είναι μία από τις τρεις περιφερειακές αρχές του Βελγίου, που μπορούν να λάβουν ανεξάρτητες αποφάσεις μεταφοράς όπλων.

Αυτή η πολιτική κερδίζει όμως έδαφος τώρα κι αλλού στην Ευρώπη.

Ο αντιπολεμικός συνασπισμός αυξάνεται

Ακόμα και πριν από τις πρόσφατες αποφάσεις της Νορβηγίας και της Γερμανίας, τα κράτη μέλη της ΕΕ τραβούσαν το βύσμα για την εξαγωγή όπλων στη Σαουδική Αραβία – είτε συνολικά,  είτε τουλάχιστον εκείνα τα όπλα που θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν στη σύγκρουση της Υεμένης.

Το 2015, η Σουηδία δεν επέκτεινε μια αμφιλεγόμενη συμφωνία στρατιωτικής συνεργασίας με τη Σαουδική Αραβία για λόγους παραβίασης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Τον Ιανουάριο του 2016, το φλαμανδικό κοινοβούλιο απέρριψε αίτημα για προμήθειες στρατιωτικού εξοπλισμού στη Σαουδική Αραβία, ενώ η Γερμανία αποφάσισε να μην πουλήσει άρματα μάχης Leopard στο βασίλειο και επανεξέτασε προσεκτικά όλες τις μελλοντικές εξαγωγές όπλων στη Σαουδική Αραβία λόγω ανησυχιών για τα ανθρώπινα δικαιώματα.

Τον Μάρτιο του 2016, οι Κάτω Χώρες ψήφισαν να απαγορεύσουν τις εξαγωγές όπλων στη Σαουδική Αραβία και το Νοέμβριο του περασμένου έτους, η Επιτροπή Στρατιωτικών Προμηθειών του Ελληνικού Κοινοβουλίου και η ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ, μετά από επίμονες ερωτήσεις της ΝΔ,  ανέφεραν ότι αναστέλλουν τη συμφωνία όπλων με Σαουδική Αραβία αξίας άνω των 66 εκατ. , λέγοντας ότι η Ελλάδα θα περιμένει τις αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και στη συνέχεια θα ενεργεί ανάλογα.

Σε όλες αυτές τις περιπτώσεις, οι κυβερνήσεις αντιμετωπίζουν ισχυρή κριτική από την κοινωνία των πολιτών.

Το ίδιο θα μπορούσε να αναμένεται και στη Φινλανδία, όπου όλοι οι προεδρικοί υποψήφιοι δεσμεύθηκαν να σταματήσουν τις πωλήσεις όπλων στα ΗΑΕ αν εκλεγούν, αφού εμφανίστηκαν εικόνες που δείχνουν ότι τα ΗΑΕ χρησιμοποιούν φινλανδικά κατασκευασμένα όπλα στον εμφύλιο πόλεμο της Υεμένης.

Είναι ενδιαφέρον ότι δεν έχει αναφερθεί μια τέτοια δυνατότητα όσον αφορά τη Σαουδική Αραβία – η οποία είναι επίσης αγοραστής φινλανδικών όπλων.

Ο Τζόρτζιο Μπερέτα, αναλυτής-συγγραφέας σε θέματα εμπορίας όπλων, στην Controll Armi της Ιταλίας, σημείωσε ότι σε όλες αυτές τις περιπτώσεις, οι κυβερνήσεις αντιμετώπισαν έντονες επικρίσεις από την κοινωνία των πολιτών για την πώληση όπλων στη Σαουδική Αραβία και στα Εμιράτα. Η κριτική για τις εξαγωγές όπλων ήταν δυναμική και σε άλλες χώρες της ΕΕ, αλλά με εμφανώς λιγότερη επιτυχία.

Υπάρχουν διαφορετικές τάσεις στα κράτη μέλη της ΕΕ. Ενώ ορισμένες χώρες, όπως αυτές που προαναφέρθηκαν, έχουν μειώσει σημαντικά τις πωλήσεις όπλων προς τον Κόλπο, άλλοι έχουν επωφεληθεί έντονα από την αυξανόμενη ζήτηση όπλων στην περιοχή. Οι εξαγωγές όπλων από το Ηνωμένο Βασίλειο και τη Γαλλία αυξήθηκαν σημαντικά τα τελευταία δύο χρόνια.

Μπορεί η Γερμανία να επηρεάσει άλλα κράτη της ΕΕ;

Πριν από την πρόσφατη απόφαση της Γερμανίας, η κυβέρνηση της Ανγκέλα Μέρκελ, επικρίθηκε έντονα για τη μαζική αύξηση των πωλήσεων όπλων στη Σαουδική Αραβία και την Αίγυπτο.

Τον Νοέμβριο του 2017, το υπουργείο Οικονομίας της Γερμανίας αναγκάστηκε να αποκαλύψει πληροφορίες σχετικά με τις πωλήσεις όπλων της χώρας στις δύο χώρες μετά από αίτημα πολλών βουλευτών του Αριστερού κόμματος (Die Linke). Η Deutsche Welle ανέφερε ότι η γερμανική κυβέρνηση ενέκρινε πωλήσεις όπλων ύψους σχεδόν € 450 εκατ. ($ 526 εκατ.) Το τρίτο τρίμηνο του 2017 μόνο, σχεδόν πέντε φορές περισσότερο από ό, τι το ίδιο τρίμηνο του προηγούμενου έτους.

Αλλά μετά από την απόφαση της Γερμανίας και της Νορβηγίας να απαγορεύσουν τις πωλήσεις όπλων, πολλοί αναρωτιούνται εάν θα ακολουθήσουν και άλλα ευρωπαϊκά κράτη – ειδικά οι μεγαλύτεροι ευρωπαίοι έμποροι όπλων στο Λονδίνο και στο Παρίσι.

Αν και η απόφαση της Γερμανίας είναι πολύ σχετική, ενδέχεται να μην επηρεάσει άλλες χώρες, σημείωσε ο Μπερέτα. Ο Μάρκους Μπίκελ, ένας βετεράνος δημοσιογράφος στο Weltreporter.net και ένας πρώην ανταποκριτής της Μέσης Ανατολής για το Spiegel Online, το Die Zeit και τη Frankfurter Allgemeine Zeitung, λέει ότι η Γαλλία βρίσκεται πρώτη σε πωλήσεις στο Κόλπο και την Αίγυπτο – από τα τελευταία χρόνια του προέδρου Ολάντ.

«Η [γαλλική] βιομηχανία όπλων επηρεάζεται πολύ περισσότερο από το κράτος και δεν θα ακολουθήσει το γερμανικό παράδειγμα», δήλωσε πρόσφατα. «Επειδή δεν είναι στην ημερήσια διάταξη της κυβέρνησης στο Παρίσι να σταματήσει η διάδοση των γαλλικών όπλων σε όλο τον κόσμο».

Το ίδιο ισχύει και για το Ηνωμένο Βασίλειο, το οποίο δεν συμφωνεί με κοινούς στόχους της ευρωπαϊκής εξωτερικής πολιτικής – και σίγουρα δεν ασχολούνταν ποτέ με περιορισμούς στις πωλήσεις όπλων. Εξάλλου, στις δύο χώρες, οι εξαγωγές προς τη Σαουδική Αραβία και τις άλλες χώρες του Κόλπου αντιπροσωπεύουν το 50% ή περισσότερο των συνολικών εξαγωγών όπλων.

Please follow and like us: